Natuur en biodiversiteit

Bij een ruimtelijke ontwikkeling, bij het uitvoeren van beheermaatregelen of onderhoudswerkzaamheden in de openbare ruimte, is natuurbescherming een van de aspecten die een rol speelt. In de Omgevingswet en de daarbij Besluiten en Regelingen zijn hiervoor regels opgenomen. In de Omgevingswet wordt een onderscheid gemaakt tussen Natura 2000 activiteiten en Flora en Fauna activiteiten. Natura 2000 activiteiten hebben een negatief effect op beschermde Natura 2000 gebieden. Flora en Fauna activiteiten hebben negatieve gevolgen voor flora en fauna, ook de flora en fauna buiten de beschermde gebieden. Daarnaast heeft de provincie in de Omgevingsverordening ook gebieden aangewezen die extra beschermd moeten worden.

Hoewel de Omgevingsdienst West-Holland geen wettelijke bevoegdheid heeft, adviseert de Omgevingsdienst gemeenten wel over de natuurwet- en regelgeving. Ook helpt de Omgevingsdienst gemeenten om in een vroeg stadium de juiste stappen te nemen op het gebied van natuur. Hierdoor wordt vertraging van werkzaamheden en overtreding van natuurwet- en regelgeving voorkomen. Zo hebben gemeenten tijdig de noodzaak van onderzoek in beeld, weten gemeenten wat de mogelijke ecologische gevolgen van een project kunnen zijn en wat dit betekent voor de verdere procedure.

Europese Unie, de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn

Om de biodiversiteit in Europa in stand te houden, is door de Europese Unie de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn opgesteld. In deze richtlijnen wordt aangegeven welke planten en dieren en hun natuurlijke leefgebieden (habitats) beschermd moeten worden door de Europese lidstaten. De Vogelrichtlijn is gericht op in het wild levende vogelsoorten. De Habitatrichtlijn is gericht op natuurlijke habitats en dier- en plantensoorten. De richtlijnen zorgen voor gebieds- en soortenbescherming in Europa. In Nederland zijn de internationale verplichtingen uit de Vogel- en Habitatrichtlijn vanaf 1 januari 2024 verwerkt in de Omgevingswet. De uitvoering ligt in handen van de provincies.