Elke dag verbruiken installaties in uw gebouw ongemerkt energie. Denk aan verwarming, koeling, ventilatie en verlichting die aanstaan terwijl er niemand is. Zonde van de energie én van het geld.
De Omgevingsdienst controleert onder andere of installaties binnen uw gebouw correct zijn ingesteld. De plicht om dit goed te regelen én te blijven borgen, ligt bij u als gebruiker of gebouwbeheerder. Niet goed ingeregeld? Dan kan dat niet alleen leiden tot hogere energiekosten, maar ook tot een overtreding van de energiebesparingsplicht.
Voorbeeld: Een ventilatiesysteem dat ’s avonds blijft draaien, terwijl het gebouw leeg is, kost honderden euro’s per jaar extra. Door een simpele aanpassing in het klokprogramma bespaart u direct op uw energiekosten.
Wilt u zeker weten dat uw installaties goed zijn ingesteld? Op deze pagina vindt u uitleg, voorbeelden, checklists en praktische tips om dit goed én blijvend te regelen.
In veel gebouwen worden installaties automatisch aangestuurd zonder dat iemand daar dagelijks naar omkijkt. Dat lijkt handig, maar als deze instellingen niet kloppen, gaat er ongemerkt veel energie verloren. Juist daarom is het belangrijk om te weten wat een GBS (Gebouwbeheersysteem) is en wat u ermee kunt (of moet) doen.
Een Gebouwbeheersysteem (GBS) is een systeem dat installaties in een gebouw automatisch aanstuurt. Denk aan:
Met een GBS stelt u bijvoorbeeld in wanneer de verwarming aangaat of wanneer de ventilatie moet uitschakelen. Dit kan vaak per dag of per ruimte worden geregeld. Het systeem zorgt ervoor dat alles soepel samenwerkt – als het tenminste goed is ingesteld.
Een GBS regelt vaak ook de luchtbehandelingskast (LBK), die zorgt voor frisse lucht in het gebouw. Let hierbij op de klokinstellingen. Een goed ingesteld systeem laat de ventilatie een halfuur vóór opening starten, en schakelt het uit na sluitingstijd.
Ook de stooklijn verdient aandacht, dat is de verhouding tussen de buitentemperatuur en de aanvoertemperatuur van de verwarming. Staat die te steil ingesteld, dan stookt het systeem onnodig hard. Daarnaast kan nachtventilatie ’s zomers helpen om het gebouw te koelen, maar verkeerd ingesteld zorgt het juist voor onnodig warmteverlies.
De verwarming staat aan de koele kant van het gebouw, terwijl het ventilatiesysteem koude lucht naar binnen blaast.
Volgens de energiebesparingsplicht moet u alle maatregelen nemen die binnen vijf jaar zijn terugverdiend.
Een goed ingesteld GBS met de juiste klokinstellingen valt daar vaak onder. Voor specifieke installaties zijn er erkende maatregelen binnen de Erkende Maatregelenlijst (EML), zoals:
Voldoet uw situatie aan de randvoorwaarden van een erkende maatregel? Dan bent u wettelijk verplicht om deze uit te voeren én in werking te houden.
De volledige maatregelbeschrijvingen en randvoorwaarden vindt u op de website van RVO:
Een goed ingesteld GBS is een krachtig hulpmiddel. Maar alleen als u het goed gebruikt.
Veel ondernemers weten wel ongeveer wat hun gebouw verbruikt, maar hebben geen duidelijk beeld van wanneer en waarom. Dat is zonde. Want juist die inzichten helpen om slimmer te sturen, energieverspilling te voorkomen én te voldoen aan de wettelijke eisen.
Wat is een energiebeheersysteem?
Een energiebeheersysteem (EBS) is een systeem dat uw energieverbruik meet en overzichtelijk weergeeft. Het laat zien hoeveel u verbruikt, wanneer pieken ontstaan en waar verspilling plaatsvindt. Zo kunt u gericht maatregelen nemen om uw energiegebruik te verlagen – en kosten te besparen. Oftewel: een EBS is uw energiemeter met een brein.
Een gebouwbeheersysteem (GBS) stuurt installaties aan, zoals verwarming, koeling of ventilatie. Een energiebeheersysteem (EBS) laat juist zien hoeveel energie die installaties verbruiken en wanneer.
Kortom:
Beide systemen vullen elkaar aan. Met een GBS regelt u het gedrag van uw installaties, met een EBS ziet u of dat ook energiezuinig uitpakt.
Veel bedrijven hebben wel data over hun energieverbruik, maar gebruiken die niet optimaal. Zonde, want juist in die cijfers schuilt de sleutel tot besparing. Door grafieken goed te analyseren, ziet u waar energie weglekt en waar kansen liggen.
Bij kleinzakelijke aansluitingen kunt u vaak slimme meters en energiebeheersoftware inzetten. Voor grootzakelijke aansluitingen is meetdata per kwartier (elektriciteit) en per uur (gas) standaard beschikbaar. Daarmee ziet u precies:
Door deze informatie te vergelijken met historische waarden ontdekt u afwijkingen en besparingskansen.
Wat zegt de wet?De energiebesparingsplicht schrijft voor dat u alle maatregelen moet nemen die u binnen vijf jaar terugverdient.
Het toepassen van een automatisch EBS met rapportagefunctie – zoals beschreven in maatregel GA1 – is zo’n maatregel. Om aan deze wettelijke eis te voldoen, is het volgende vereist:
Meer informatie over deze maatregel vindt u op de website van RVO rvo.nl/energiemaatregelen/ga1
Veel energie gaat onnodig verloren door kleine dingen die ongemerkt blijven draaien. Gelukkig zijn er simpele acties die direct effect hebben – zónder grote kosten.
Deze maatregelen zijn makkelijk toe te passen en besparen direct energie:
Een korte check van deze punten kan honderden euro’s per jaar besparen.
